刊 khan, san (5n) : kān
- 1 : Chặt. Như khan mộc kānmù刊木 chặt cây.
- 2 : Khắc. Như khan bản kānběn刊本 khắc bản in.
- 3 : Tước bỏ. Như danh luận bất khan mínglùnbùkān名論不刊 nhời bàn hay không bao giờ bỏ được. Tục quen gọi là san.
- 1 : Ðâm cổ. Như tự vẫn zìwěn自刎 tự lấy dao đâm vào cổ.
- 1 : Hình phạt. Luật ngày xưa định xử tử lưu đồ trượng di sǐliútúzhàngchī死流徒杖笞 là năm hình. Luật bây giờ chia ra hai thứ : về việc tiền của công nợ là dân sự phạm mínshìfàn民事犯, về việc trộm cướp đánh giết gọi là hình sự phạm xíngshìfàn刑事犯.
- 2 : Phép thường. Nay thông dụng dùng chữ hình 型.
划 hoa (6n); huá, huà: chèo
- 1 : Vót.
- 1 : Chặt cẳng. Một thừ hình phép đời xưa.
- 1 : Hàng lối, cái gì xếp một hàng thẳng gọi là hàng 行, xếp ngang gọi là liệt 列.
- 2 : Số nhiều. Như liệt quốc 列國(列国)các nước, liệt vị 列位 các vị.
- 3 : Bầy. Như liệt trở đậu lièzǔdòu列詛豆列诅豆bầy cái trở cái đậu (đồ tiến lễ).
- 1 : Cũng như chữ. 劉
- 1 : Mới, trước.
- 1 : Lọc bỏ. Như san phồn tựu giản shānpénjiùjiǎn删繁就簡 lọc bỏ cái phiền phức mà dùng cái giản tiện.
- 1 : Lìa rẽ. Như phán duệ pànmèi判袂 chia tay mỗi người một ngả.
- 2 : Phán quyết. Như tài phán cáipàn裁判 sử kiện, văn sử kiện gọi là phán.
- 1 : Chia. Như khu biệt qū bié區別 phân biệt ra từng thứ.
- 2 : Ly biệt, tống biệt sòng bié送別 tiễn nhau đi xa.
- 3 : Khác. Như biệt tình bié qíng別情 tình khác, biệt cố bié gù別故 có khác, v.v.
- 1 : Cũng như chữ kiếp 劫.
- 1 : Cũng như chữ kiếp 劫.
- 1 : Giẫy. Như bào phần 刨墳bàofén giẫy mả.
- 1 : Sắc. Như lợi khí lì qì利器 đồ sắc.
- 2 : Nhanh nhẩu. Như lợi khẩu lì kǒu利口 nói lém.
- 3 : Lợi. Như ích quốc lợi dân yì guó lì mín益國利民, ích cho nước lợi cho dân, lợi tha lì tā利他 lợi cho kẻ khác.
- 4 : Công dụng của vật gì. Như thủy lợi shuǐ lì水利 lợi nước, địa lợi dìlì地利 lợi đất.
- 5 : Tốt lợi. Như vô vãng bất lợi 無往不利(无往不利)wúwǎngbùlìtới đâu cũng tốt.
- 6 : Tham. Như nghĩa lợi giao chiến 義利交戰 (义利交战)yìlìjiāozhàn nghĩa lợi vật lộn nhau. Phàm cái gì thuộc sự ích riêng của một người đều gọi là lợi. Cao Bá Quát 高伯适 : Cổ lai danh lợi nhân, Bôn tẩu lộ đồ trung 古來名利人,奔走路塗中(古来名利人,奔走路涂中)Xưa nay hạng người danh lợi, Vẫn tất tả ngoài đường sá.
- 7 : Lời, lợi thị tam bội 利市三倍bèi bán lãi gấp ba. Cho nên cho vay lấy tiền lãi gọi là lợi tức 利息.lìxī
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét