Thứ Bảy, 6 tháng 4, 2013

Từ điển Hán Việt Bộ刀đao= dāo 10n

剔 dịch (10n) 剔 Tī
  • 1 : Gỡ, xé.
  • 2 : Chọn, nhặt. Trong một số nhiều đồ, chọn lấy cái tốt còn cái hư hỏng bỏ đi gọi là dịch trừ 剔除.
剕 phí (10n)
  • 1 : Chặt chân, một hình pháp ngày xưa.
剖phẩu (10n) : pōu
  • 1 : Phanh ra. Như phẩu giải 剖解 mổ sả.
  • 2 : Phân tách rõ ràng. Như phẩu minh 剖明 tách rõ nguyên ủy của một sự gì.
剗 sản (10n) : 铲 chǎn
  • 1 : Chẻ, vót.
剚 chí, tứ (10n)
  • 1 : Cắm dao, cũng đọc chữ tứ.
剛 cương (10n) 刚 gāng
  • 1 : Cứng, bền. Cố chấp không nghe ai can gọi là cương phức 剛愎.
  • 2 : Vừa gặp. Như cương phùng 剛逢 vừa gặp, cương quá 剛過 vừa qua.
剜 oan (10n) 剜 wān
  • 1 : Khoét.
剝 bác (10n) 剥bāo
  • 1 : Bóc, gọt. Như bác đoạt 剝奪 bóc lột.
  • 2 : Lột. Như bác bì 剝皮 lột da, bác y 剝衣 lột áo, v.v.
  • 3 : Vận xấu. Như kiển bác 蹇剝 vận rủi.
  • 4 : Vận tải hóa vật cũng gọi là bác. Như bác thuyền 剝船 thuyền nhỏ chở đồ, bác ngạn 剝岸 bờ bến.
  • 4 : Ðập xuống.
剞 kỉ, ỷ, kì (10n) 剞Jī
  • 1 : Kỉ quyết 剞劂 con dao khoằm, thứ dao dùng để chạm trổ, vì thế nên khắc bản in sách cũng gọi là kỉ quyết.
  • 2 : Một âm là kì cũng nghĩa như trên. Tục quen đọc là ỷ.
剟 xuyết (10n)
  • 1 : Ðâm, xiên.
剡 diệm (10n) 剡yǎn
  • 1 : Sắc nhọn.
剪 tiễn (11n) 剪jiǎn
  • 1 : Tục dùng như chữ 翦.
剮 quả (11n) 剐 Guǎ
  • 1 : Róc thịt, một thứ hình ác ngày xưa, tức là hình lăng trì.
副 phó (11n) Fù
  • 1 : Thứ hai. Như phó sứ 副使, phó lý 副里, v.v.
  • 2 : Thứ kém. Như chính hiệu 正號 hạng nhất, phó hiệu 副號 hạng nhì, nghĩa là cùng một thứ đồ mà hơi kém.
  • 3 : Xứng. Như thịnh danh chi hạ, kỳ thực nan phó 盛名之下其實難副 đối với cái danh tiếng lừng lẫy ấy, thực khó xứng nổi.
  • 4 : Bộ. Như phó kê lục già 副笄六珈 bộ trâm sáu nhãn. Phàm vật gì phải gồm các cái lại mới dùng được đều gọi là phó. Như nhất phó 一副 một bộ, toàn phó 全副 cả bộ, v.v.
剩 thặng (12n) 剩 shèng
  • 1 : Thừa. Như sở thặng vô kỉ 所剩無幾 thửa thừa không mấy.
割 cát (12n) 割Gē
  • 1 : Cắt đứt.
  • 2 : Chia. Như âm dương cát hôn hiểu 陰陽割昏曉(阴阳割昏晓)âm dương chia sớm tối.
  • 3 : Tổn hại. Như thang thang hồng thủy phương cát 湯湯洪水方割 (汤汤洪水方割)mông mênh nước lụt đang làm hại.
剴 cai, cái (12n) 剀 kǎi
  • 1 : Thiết. Như cai thiết 剴切 đích đáng, nói đúng sự đúng lý lắm. Một âm là cái.
創 sang, sáng (12n) 创 chuāng, chuàng
  • 1 : Bị thương đau. Như trọng sang 重創 bị thương nặng.
  • 2 : Một âm là sáng. Mới. Như sáng tạo 創造 mới làm nên, khai sáng 開創 mới mở mang gây dựng lên.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét